01/12/2025 10:08:00 AM
(Canhsatbien.vn) -
Những năm qua, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của Đảng ủy, Thủ trưởng Cảnh sát biển Việt Nam; sự hướng dẫn, giúp đỡ của Trung tâm Thông tin Khoa học Quân sự/ Bộ Quốc phòng và các cơ quan, đơn vị trong cũng như ngoài Quân đội, công tác thông tin khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam đã có những bước tiến vững chắc, đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận, góp phần vào sự nghiệp xây dựng Cảnh sát biển Việt Nam nói riêng, Quân đội nhân dân Việt Nam nói chung vững mạnh toàn diện, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa từ sớm, từ xa.
Ngay từ khi mới được thành lập, Phòng Khoa học quân sự/Bộ Tham mưu Cảnh sát biển đã luôn bám sát yêu cầu, nhiệm vụ chính trị của Quân đội, Lực lượng Cảnh sát biển, phát huy tinh thần trách nhiệm, luôn khẳng định rõ vai trò quan trọng của thông tin là công cụ, động lực của hoạt động nghiên cứu, phát triển, yếu tố cấu thành của năng lực công nghệ nội sinh; thông tin luôn đồng hành, thậm chí đi trước so với hoạt động nghiên cứu, phát triển; tổ chức thu thập, khai thác, xử lý, cung cấp nhiều thông tin chọn lọc, có chất lượng, hàm lượng khoa học cao, có nhiều thông tin mang tính định hướng và dự báo, là cơ sở cho Đảng ủy, Thủ trưởng Cảnh sát biển Việt Nam đưa ra những quyết định chính xác và hiệu quả cao trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc, thực thi pháp luật trên biển và nghiên cứu khoa học. Với vai trò là cơ quan chuyên môn, Phòng Khoa học quân sự/Bộ Tham mưu Cảnh sát biển đã làm tốt chức năng tham mưu cho Đảng ủy, Thủ trưởng Cảnh sát biển trong lãnh đạo, chỉ đạo; xây dựng nguồn lực, từng bước đưa hoạt động thông tin khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam đi vào nền nếp, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ mới.

Cảnh sát biển Việt Nam tổ chức Hội thảo đề cương chi tiết đề tài cấp Bộ Quốc phòng về phối hợp lực lượng trong phòng, chống khai thác IUU. Ảnh: Bá Thanh
Trong những năm qua, công tác thông tin Khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam đã từng bước được đầu tư nghiên cứu, coi trọng, chủ động nắm bắt nhu cầu thông tin của các đối tượng dùng tin, cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời, chính xác. Hàng quý đã tổ chức chặt chẽ, chu đáo hội nghị trực tuyến thông tin khoa học quân sự, qua đó cập nhật, phổ biến những thông tin mang tính thời sự đến toàn thể cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát biển Việt Nam. Cảnh sát biển Việt Nam thường xuyên mời các đồng chí cán bộ, nguyên cán bộ, các chuyên gia đầu ngành của các cơ quan, đơn vị trong và ngoài Quân đội đến nói chuyện chuyên đề, chia sẻ các thông tin mang tính thời sự nhằm giúp cho cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát biển có cái nhìn tổng quan, toàn diện về những vấn đề đang được quan tâm và những tác động đến nhiệm vụ thực thi pháp luật, giữ gìn an ninh trật tự trên biển của Cảnh sát biển Việt Nam. Bên cạnh đó, Phòng Khoa học quân sự đã và đang ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin vào quá trình hoạt động thông tin khoa học quân sự cũng như các hoạt động khác của ngành Khoa học quân sự; tích cực nghiên cứu, biên soạn đề tài khoa học và tham gia hội thảo khoa học ở các cấp; thường xuyên duy trì, củng cố mối quan hệ hợp tác, liên kết, trao đổi thông tin với các cơ quan, đơn vị trong và ngoài Quân đội nhằm tạo lập nguồn thông tin tư liệu cập nhật, vững chắc, đa dạng. Chất lượng công tác thư viện ngày càng chuyển biến mạnh mẽ với nhiều đầu sách ở nhiều lĩnh vực, thu hút sự quan tâm của ngày càng nhiều quân nhân trong Lực lượng.
Hiện nay, trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực cũng như trong nước có nhiều diễn biến nhanh chóng, phức tạp, khó lường; với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học - công nghệ trong lĩnh vực quân sự, nhiều chủng loại vũ khí công nghệ cao ra đời đã làm thay đổi phương thức tiến hành chiến tranh, phương pháp tác chiến và thủ đoạn chiến đấu; thậm chí xuất hiện những khái niệm, học thuyết quân sự mới khác xa so với trước đây. Đặc biệt, chiến tranh thông tin, chiến tranh mạng,… ngày càng phát triển, tác động trực tiếp đến lĩnh vực quân sự, quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc. Tình hình đó đặt ra cho công tác thông tin khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam những mục tiêu, yêu cầu ngày càng cao. Mặt khác, tổ chức, biên chế lực lượng thông tin khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam còn mỏng (chưa có ngành dọc cấp dưới tại các đơn vị trực thuộc Bộ Tư lệnh); trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ, nhân viên làm công tác thông tin khoa học có mặt còn hạn chế do hầu hết là cán bộ trẻ nên kinh nghiệm chuyên môn chưa có nhiều. Bên cạnh đó, cấp ủy, chỉ huy một số cơ quan, đơn vị chưa thực sự quan tâm đúng mức đến công tác thông tin Khoa học quân sự.
Có thể nói, bên cạnh những khó khăn, hạn chế nhất định thì công tác thông tin Khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam thời gian qua đã có nhiều đóng góp tích cực vào việc làm giàu hơn nguồn lực và phát huy vai trò to lớn của tài nguyên thông tin với sự phát triển lớn mạnh của Lực lượng. Những thông tin và sản phẩm thông tin được cung cấp là nguồn tư liệu khoa học quân sự rất có giá trị góp phần tham mưu cho Thủ trưởng các cấp và không ngừng nâng cao trình độ tri thức của đội ngũ cán bộ, nhân viên, chiến sĩ và chất lượng nghiên cứu khoa học của Cảnh sát biển Việt Nam.
Để nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động thông tin khoa học quân sự, hoàn thành tốt nhiệm vụ được Đảng ủy, Thủ trưởng Cảnh 91 THỰC TIỄN - KINH NGHIỆM TẠP CHÍ CẢNH SÁT BIỂN VIỆT NAM SỐ 36 (54)/2025 sát biển Việt Nam giao, phương hướng mục tiêu của Phòng Khoa học quân sự Cảnh sát biển hiện nay và trong những năm tiếp theo được xác định:
Một là, tiếp tục quán triệt sâu sắc đường lối chính trị, quân sự của Đảng, Nhà nước; tổ chức thực hiện tốt các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Nhà nước, Quân đội và Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển Việt Nam về công tác thông tin khoa học quân sự.
Đây là vấn đề quan trọng nhất, quyết định việc nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác thông tin khoa học quân sự. Theo đó, Phòng Khoa học quân sự Cảnh sát biển cần chủ động bám sát kế hoạch công tác quân sự hàng năm của Lực lượng và hướng dẫn của cơ quan thông tin khoa học quân sự cấp trên mà cụ thể là Cục Khoa học quân sự/Bộ Quốc phòng, xây dựng kế hoạch hoạt động thông tin khoa học quân sự hằng năm phù hợp với tình hình thực tế của đơn vị, triển khai thực hiện nhiệm vụ công tác thông tin khoa học quân sự hằng năm phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ. Theo đó, cấp ủy, chỉ huy các cấp bằng nhiều hình thức, biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo quán triệt, giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ, nhân viên, chiến sĩ, đối tượng dùng tin,…về vai trò, vị trí và tác động của công tác thông tin khoa học quân sự tới các mặt công tác của Cảnh sát biển Việt Nam. Đây là vấn đề có tính xuyên suốt quyết định đến định hướng và hiệu quả hoạt động thông tin. Bởi vì, có quán triệt sâu sắc chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước, Quân đội, bám sát nghị quyết, chỉ thị của Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh thì công tác thông tin mới đi đúng hướng, phục vụ nhanh nhạy, kịp thời, chính xác. Đồng thời, cần có sự quan tâm, đầu tư phù hợp cả về nhân lực và cơ sở vật chất, tích cực xây dựng cơ quan thông tin khoa học quân sự các cấp vững mạnh; làm cho thông tin khoa học quân sự trở thành nguồn lực quan trọng trong nền tri thức quân sự, phục vụ thiết thực cán bộ, chiến sĩ, góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện nhiệm vụ của đơn vị. Mặt khác, để công tác thông tin đạt hiệu quả cao, đáp ứng yêu cầu đặt ra, điều quan trọng có ý nghĩa quyết định là nhận thức đúng đắn của cán bộ lãnh đạo, chỉ huy các cấp và người dùng tin về công tác thông tin. Cần chủ động phát hiện, ngăn ngừa, đấu tranh với biểu hiện xem nhẹ công tác thông tin khoa học quân sự cũng như giá trị của thông tin khoa học quân sự trong điều kiện bùng nổ thông tin như hiện nay.
Hai là, xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ ngành thông tin khoa học quân sự có phẩm chất và bản lĩnh chính trị vững vàng, có trình độ nghiệp vụ chuyên môn tốt, có tinh thần trách nhiệm cao.
Đây là mặt công tác quan trọng, bảo đảm cho hoạt động thông tin khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam thực sự có chất lượng, hiệu quả. Trước những diễn biến nhanh chóng, khó lường của tình hình thế giới cũng như khu vực và sự phát triển mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 đã làm cho thông tin ngày nay có nội dung rất phong phú, đa dạng, được chuyển tải trên nhiều kênh, ở nhiều hình thức, với nhiều cấp độ,… với dung lượng khổng lồ, tốc độ nhanh, mang tính nhiều mặt, khó kiểm soát, quản lý. Vì vậy, việc khai thác, lựa chọn, xử lý, lưu giữ, phổ biến thông tin đòi hỏi cán bộ, nhân viên làm công tác thông tin Khoa học quân sự phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định, phẩm chất đạo đức tốt; có trình độ ngoại ngữ tốt, có khả năng phân tích, tổng hợp thông tin có tính dự báo cao, nhạy bén, linh hoạt từ đó chủ động tham mưu, đề xuất với Thủ trưởng các cấp. Bên cạnh đó, thông tin rất cần những kiến thức đa ngành, đa lĩnh vực, đặc biệt là những hiểu biết chuyên sâu về công tác thông tin Khoa học quân sự. Điều đó khiến cán bộ, nhân viên ngành luôn phải nỗ lực phấn đấu rèn luyện, học tập nâng cao trình độ mọi mặt, có tinh thần trách nhiệm với công việc, với đối tượng dùng tin.
Ba là, thực hiện mở rộng hợp tác, liên kết trong lĩnh vực thông tin khoa học quân sự, phát huy sức mạnh tổng hợp, đa dạng hóa nguồn tin, các sản phẩm thông tin.
Thực tiễn đặt ra, để cho ra đời sản phẩm thông tin Khoa học quân sự có chất lượng, cán bộ làm công tác thông tin Khoa học quân sự cần phát huy sức mạnh tổng hợp, không ngừng đổi mới nội dung, phương thức cũng như chất lượng cung cấp thông tin, bảo đảm nhanh chóng, chính xác, kịp thời, đúng đối tượng sử dụng; nội dung thông tin phải mang tính định hướng chính trị và khoa học. Tăng cường thông tin phục vụ lãnh đạo, chỉ huy; thông tin chuyên đề, chú trọng thông tin về kinh nghiệm thực tiễn có liên quan đến thực thi pháp luật, giữ gìn an ninh, trật tự trên biển, kinh nghiệm quản lý, chỉ huy, xây dựng đơn vị; phim tư liệu khoa học, giáo dục - đào tạo,… lấy thông tin dự báo làm chính. Tiếp tục đầu tư mọi mặt (nhân lực, ngân sách,…) củng cố thư viện truyền thống, khuyến khích phát triển văn hóa đọc. Muốn vậy, phải nắm bắt đúng và đầy đủ nhu cầu của các đối tượng dùng tin, trên cơ sở đó thu thập, xử lý, lưu giữ và cung cấp thông tin một cách khoa học, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ trong giai hiện nay và những năm tiếp theo.
Bốn là, nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của thông tin Khoa học quân sự.
Để công tác thông tin Khoa học quân sự phát huy tốt hiệu quả, phục vụ ngày càng có hiệu quả hơn đối với hoạt động của chỉ huy các cấp và nhiệm vụ chính trị của đơn vị; cần tập trung vào việc đổi mới nhận thức về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của công tác thông tin Khoa học quân sự đối với nhiệm vụ thực thi pháp luật, giữ gìn an ninh trật tự trên các vùng biển, đảo của Tổ quốc. Phòng Khoa học quân sự cần phải phối hợp với các cơ quan, đơn vị thông qua cấp ủy, chỉ huy các cấp quán triệt rõ chức năng, nhiệm vụ của công tác thông tin Khoa học quân sự để từ đó xây dựng cho toàn thể cán bộ, chiến sĩ trong Lực lượng có cái nhìn chính xác nhất về chức năng, tầm quan trọng của công tác thông tin khoa học quân sự, kịp thời khắc phục nhận thức phiến diện, chưa đầy đủ về công tác thông tin khoa học quân sự, cho rằng hoạt động thông tin là hoạt động phụ, không quan trọng ở cơ quan, đơn vị. Thông tin Khoa học quân sự ngày nay được coi là nguồn lực đặc biệt quan trọng và là công cụ đắc lực trong công cuộc xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ và hiện đại, hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ trong mọi tình huống, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN.
Yêu cầu, nhiệm vụ của Quân đội và Lực lượng Cảnh sát biển trong giai đoạn hiện nay và những năm tiếp theo đặt ra những thách thức không nhỏ cho toàn thể cán bộ, nhân viên ngành Khoa học quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam. Nó đòi hỏi mỗi cá nhân cần chủ động hơn nữa trong việc tự học, tự rèn để không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của bản thân; nhạy bén trong công tác thu thập, chắt lọc những thông tin có tính chính xác, hiệu quả, có tính dự báo cao. Trải qua hơn 15 năm xây dựng và phát triển, Phòng Khoa học quân sự/Bộ Tham mưu Cảnh sát biển đã thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao và từng bước khẳng định là một bộ phận quan trọng trong công tác quân sự của Cảnh sát biển Việt Nam, trực tiếp góp phần cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn, luận cứ khoa học phục vụ lãnh đạo, chỉ huy, quản lý quân sự, nghiên cứu phát triển khoa học quân sự cũng như nâng cao nhận thức của cán bộ, chiến sĩ trong toàn Lực lượng. Phát huy kết quả đã đạt được và những kinh nghiệm được rút ra, cán bộ, nhân viên Phòng Khoa học quân sự/Bộ Tham mưu Cảnh sát biển tiếp tục phấn đấu nâng cao chất lượng công tác, đáp ứng yêu cầu cao của nhiệm vụ trong tình hình mới./.
Thiếu tá TRẦN LÊ ANH
Trợ lý Phòng Khoa học Quân sự/Bộ Tham mưu Cảnh sát biển