Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở ở Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2

07/12/2025 03:34:00 PM

(Canhsatbien.vn) - 

Trong những năm qua, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 đã và đang triển khai quyết liệt, đồng bộ nhiều nội dung, hình thức, biện pháp phong phú, thiết thực, tạo tiền đề quan trọng để nâng cao ý thức pháp luật của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân; góp phần giảm thiểu các vụ việc vi phạm pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội, nâng cao sức chiến đấu của đơn vị.

Tuyên truyền pháp luật cho ngư dân làm ăn trên biển. Ảnh: NAM TRUNG

Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở là một bộ phận của công tác giáo dục chính trị tư tưởng, nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên của cấp ủy, tổ chức đảng, tổ chức chỉ huy và các tổ chức quần chúng; là một trong 7 nhóm nhiệm vụ được quy định trong Luật Cảnh sát biển Việt Nam năm 2018. Nhận thức được điều đó, trong những năm qua, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 đã và đang triển khai quyết liệt, đồng bộ nhiều nội dung, hình thức, biện pháp phong phú, thiết thực, tạo tiền đề quan trọng để nâng cao ý thức pháp luật của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân; góp phần giảm thiểu các vụ việc vi phạm pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội, nâng cao sức chiến đấu của đơn vị.

Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 thực hiện chức năng quản lý, bảo vệ chủ quyền biển, đảo, đấu tranh phòng chống tội phạm trên vùng biển và địa bàn 6 tỉnh miền Trung (từ đảo Cồn Cỏ, tỉnh Quảng Trị đến Cù Lao Xanh, tỉnh Bình Định); tình hình vùng biển trên địa bàn Bộ Tư lệnh Vùng quản lý luôn diễn biến phức tạp; đời sống kinh tế, văn hóa - xã hội so với cả nước còn gặp nhiều khó khăn, bão lũ thường xuyên xảy ra; trình độ nhận thức về pháp luật của nhân dân, nhất là ngư dân vùng ven biển không đồng đều....

Để thực hiện tốt công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở, cấp ủy, tổ chức đảng, chính ủy, chính trị viên, người chỉ huy, cơ quan chính trị các cấp thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, phát huy vai trò, trách nhiệm của các tổ chức, các lực lượng và cán bộ, đảng viên cùng tham gia thực hiện; trong đó, đội ngũ cán bộ chính trị, cán bộ nghiệp vụ pháp luật đóng vai trò nòng cốt.

Nội dung phổ biến, tuyên truyền phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, đặc thù của từng cơ quan, đơn vị và địa bàn đóng quân; hình thức đa dạng, phong phú, luôn được đổi mới, cập nhật tình hình thực tiễn nên có tính giáo dục, thuyết phục cao. Nền nếp, chế độ, quy định công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, nhất là Ngày Pháp luật, Ngày Chính trị và văn hóa tinh thần,... được thực hiện khoa học, thống nhất trong Bộ Tư lệnh Vùng. Đội ngũ cán bộ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật không ngừng được nâng cao chất lượng, có trình độ hiểu biết về pháp luật, kỷ luật và phương pháp sư phạm. Phối hợp chặt chẽ với cơ quan thông tấn, báo chí Trung ương và địa phương xây dựng các chương trình, các tin bài, phóng sự để tuyên truyền, đặc biệt đã phối hợp với Đài Phát thanh - Truyền hình 6 tỉnh, thành phố miền Trung xây dựng Chuyên mục “Vì chủ quyền an ninh, an toàn biển, đảo” (phát sóng mỗi tháng) để phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhân dân. Thường xuyên đăng tải nội dung tìm hiểu pháp luật trên các trang, nhóm Facebook, Zalo của Lực lượng 47, Ban Chỉ đạo 35, kịp thời định hướng tư tưởng, hướng dẫn hành động góp phần nâng cao ý thức thượng tôn pháp luật cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân.

Qua thực tiễn tiến hành, xuất hiện nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo, hiệu quả, như: Tổ chức phổ biến, giáo dục pháp luật bằng trình chiếu kết hợp hình ảnh, phim tư liệu; sân khấu hóa, thi tìm hiểu kiến thức pháp luật; “Mỗi ngày một điều luật”, Tủ sách pháp luật,... Các cơ quan, đơn vị trong toàn Bộ Tư lệnh Vùng đã gắn công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật với giáo dục chính trị tư tưởng, huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, xây dựng chính quy, rèn luyện kỷ luật và mọi hoạt động của đơn vị, đặc biệt là đã gắn với việc đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và các cuộc vận động, các phong trào thi đua nên có sức lan tỏa mạnh mẽ, tác động trực tiếp đến ý thức, văn hóa pháp luật của bộ đội và nhân dân. Qua đó, ý thức chấp hành pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội của cán bộ, chiến sĩ có nhiều chuyển biến tiến bộ; góp phần nâng cao sức mạnh của Quân đội, đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc, giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn cả nước.

Phối hợp với các Sở, Ban, ngành, lực lượng vũ trang địa phương, mà thường xuyên là Ban Dân vận (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận) tỉnh ủy, thành ủy 6 tỉnh, thành phố miền Trung thực hiện Chương trình “Cảnh sát biển đồng hành với ngư dân”, công tác dân vận “Cảnh sát biển với đồng bào dân tộc, tôn giáo”. Kết quả, đã tổ chức 74 hội nghị tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho cán bộ, nhân dân, ngư dân, học sinh trên địa bàn; tuyên truyền cho hơn 37.450 lượt người; phát hơn 55.000 tờ rơi các loại; 12.300 cuốn sổ tay Luật Cảnh sát biển; hơn 2.000 cuốn đề cương, sách hỏi đáp về Luật Cảnh sát biển Việt Nam cũng như thông tin tuyên truyền hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa”; hơn 1.350 cuốn tài liệu về Luật Thủy sản và cẩm nang tín ngưỡng, tôn giáo. Tổ chức có hiệu quả chương trình “Em yêu biển, đảo quê hương”, “Tết Hải đảo”; “Đông ấm - Xuân yêu thương”, “Nồi cháo chiến sĩ” và các hoạt động an sinh xã hội, đền ơn đáp nghĩa; qua đó, đã khéo léo kết hợp tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành các quy định của pháp luật. Những kết quả trên là minh chứng sống động cho quyết tâm của cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 trong nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở.

Tuy nhiên, so với yêu cầu đặt ra, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật của Bộ Tư lệnh Vùng trong thời gian qua vẫn còn một số hạn chế. Nổi lên là, công tác giáo dục, quán triệt vị trí, ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật có cơ quan, đơn vị triển khai chưa thường xuyên, chưa sâu, nên nhận thức của một số cán bộ, chiến sĩ về công tác này còn hạn chế; chất lượng đội ngũ báo cáo viên trong một số buổi tuyên truyền chưa cao; nội dung, hình thức thực hiện Đề án chưa mang tính đa dạng, phong phú; chưa phát huy hết vai trò của các tổ chức quần chúng và hội đồng quân nhân...

Trong thời gian tới, cùng với yêu cầu nhiệm vụ đặt ra ngày càng cao đối với lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam, đồng thời thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng xây dựng Lực lượng Cảnh sát biển cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại thì công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cần phải tiếp tục được đổi mới và thực hiện có hiệu quả. Thực tiễn cho thấy, để phát huy hơn nữa vai trò của cán bộ, chiến sĩ đơn vị trong phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở, để đây thực sự trở thành một bước đột phá trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật thì cần phải thực hiện tốt một số nội dung sau đây:

Một là, tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo, nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò và định hướng hoạt động công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân

Cấp ủy, chỉ huy, cơ quan chính trị các cấp tiếp tục nghiên cứu, quán triệt, thực hiện nghiêm túc các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, nhất là Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2012; Quyết định số 1371/QĐ-TTg ngày 30/7/2021 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Đề án “Phát huy vai trò của lực lượng Quân đội nhân dân tham gia công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở giai đoạn 2021 - 2027”; Kế hoạch số 3889/KH-BQP, ngày 01/10/2021 của Bộ Quốc phòng về việc thực hiện Đề án 1371 giai đoạn 1 (2021 - 2024)... Trên cơ sở đó, làm cho cán bộ, đảng viên và Nhân dân trên địa bàn nhận thức đúng vị trí, vai trò của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật đối với việc hình thành ý thức, văn hóa pháp luật của quân nhân và nhân dân; sự cần thiết phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, nâng cao trách nhiệm của các cấp, các ngành và cán bộ, đảng viên đối với công tác quan trọng này. Từ nhận thức đúng, làm chuyển biến về hành động, tính tự giác trong chấp hành pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội, Lực lượng Cảnh sát biển nói chung và Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 nói riêng, hạn chế các vụ việc vi phạm, nhất là các vụ việc nghiêm trọng. Các cấp ủy phải gắn công tác phổ biến, giáo dục pháp luật với giáo dục chính trị, định hướng tư tưởng và các biện pháp hành chính, xây dựng môi trường văn hóa quân sự, tạo điều kiện thuận lợi cho bộ đội phấn đấu, rèn luyện. Để công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật mang hiệu quả thiết thực, cấp ủy, tổ chức đảng các cấp phải coi đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo; ra nghị quyết chuyên đề hoặc lồng ghép trong nghị quyết lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ thường kỳ; cụ thể hóa, xây dựng kế hoạch thực hiện ở cấp mình. Các tổ chức quần chúng xây dựng kế hoạch, chương trình thực hiện nghị quyết của cấp ủy và hướng dẫn của cơ quan cấp trên; tổ chức nhiều chương trình hành động, hoạt động bổ ích nhằm trang bị cho đoàn viên, thanh niên, hội viên những kiến thức cần thiết về pháp luật.

Hai là, phát huy hơn nữa vai trò của Hội đồng phối hợp, phổ biến, giáo dục pháp luật, cấp ủy, chỉ huy các cấp trong lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở; trách nhiệm của chính ủy, chính trị viên, người chỉ huy và cơ quan chính trị các cấp, cơ quan nghiệp vụ pháp luật trong hướng dẫn, triển khai, tổ chức thực hiện.

Bám sát mục tiêu, yêu cầu, nhiệm vụ, nội dung công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, phát huy kết quả và những kinh nghiệm đã đạt được, tập trung khắc phục những khâu yếu, mặt yếu; tiếp tục đổi mới toàn diện, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với tình hình thực tiễn, nhu cầu nhân dân. Xác định công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở là nhiệm vụ chính trị trọng tâm của đơn vị, một bộ phận của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và là trách nhiệm của mọi tổ chức, lực lượng và cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị.

Ba là, thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với từng đối tượng, cơ quan, đơn vị, địa bàn.

Trên cơ sở nội dung, chương trình giáo dục chung, cần bám sát đặc điểm, nhiệm vụ của từng đối tượng và tình hình thực tiễn của địa phương để xác định nội dung cho phù hợp. Theo đó, đối với cán bộ, chiến sĩ đơn vị cần được phổ biến, giáo dục các quy định của pháp luật về quân sự, quốc phòng, các văn bản pháp luật thuộc chuyên ngành công tác và văn bản liên quan đến việc rèn luyện, chấp hành chế độ quy định của bộ đội. Đối với nhân dân trên địa bàn đóng quân, giới thiệu các quy định của pháp luật về quốc phòng, an ninh, bảo vệ an ninh biên giới quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và các quy định pháp luật khác liên quan đến các quan hệ xã hội phổ biến hằng ngày.

Chú trọng đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả, đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với tình hình đơn vị, đặc điểm tâm lý cán bộ, chiến sĩ. Hưởng ứng sôi nổi Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (9/11) hằng năm và thực hiện có hiệu quả “Ngày Pháp luật hằng tháng” với nhiều nội dung, hình thức sinh động, bổ ích, có tác dụng giáo dục cao. Phát huy hiệu quả hoạt động của tủ sách pháp luật và phải thường xuyên cập nhật sách mới, nội dung mới về pháp luật để bộ đội nghiên cứu, tra khảo. Gắn công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật với các cuộc vận động, các phong trào, đẩy mạnh xây dựng, nhân rộng điển hình tiên tiến, những mô hình sáng tạo, hiệu quả trong lĩnh vực hoạt động này. Đồng thời, lồng ghép vào các buổi sinh hoạt của bộ đội, sinh hoạt của các tổ chức đoàn thể, tạo nguồn kiến thức tổng hợp về pháp luật tác động tích cực đến ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân.

Bốn là, chủ động phối hợp với cấp ủy chính quyền địa phương làm tốt công tác khảo sát về nhu cầu phổ biến, giáo dục pháp luật của nhân dân trong việc chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; từ đó xác định nội dung tuyên truyền, vận động có trọng tâm, sát đúng; làm cơ sở tổ chức chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại địa phương đạt hiệu quả tốt nhất.

Thường xuyên hiệp đồng chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương, các đơn vị lực lượng vũ trang trên địa bàn, các cơ quan thông tấn, báo chí Trung ương và địa phương thực hiện tốt công tác khảo sát, nắm tình hình; tập trung lựa chọn nội dung, hình thức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục phù hợp với từng đối tượng, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, phương tiện trong thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân, đặc biệt là ngư dân chấp hành pháp luật tại cơ sở. Đồng thời, làm tốt công tác dân vận, tuyên truyền đặc biệt, nắm chắc phong tục, tập quán của nhân dân, đặc điểm địa bàn, môi trường hoạt động để lựa chọn nội dung, phương pháp tuyên tuyền phù hợp; phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền và các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể, đơn vị kết nghĩa tổ chức các chương trình, hoạt động tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân trên địa bàn đóng quân, đảm bảo có tính giáo dục, thuyết phục cao. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền các hoạt động trên các nền tảng truyền thông, mạng xã hội.

Năm là, thường xuyên làm tốt công tác sơ kết, tổng kết thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở, đánh giá đúng ưu, khuyết điểm, những khó khăn, vướng mắc, bất cập trong quá trình thực hiện, đề ra phương hướng giải pháp để tổ chức thực hiện, khắc phục triệt để những hạn chế, khuyết điểm; kịp thời làm tốt công tác biểu dương, khen thưởng, và nhân rộng mô hình, điển hình trong đơn vị.

Công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân về các quy định pháp luật liên quan đến biển, đảo. Để nâng cao hiệu quả công tác này, cần có sự đổi mới trong phương pháp tuyên truyền, phát huy vai trò của các báo cáo viên, tuyên truyền viên, và đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa Lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam và các cơ quan, tổ chức khác. Những giải pháp trên sẽ giúp Lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam tiếp tục phát huy vị trí, chức năng là lực lượng chuyên trách của Nhà nước, làm nòng cốt thực thi pháp luật và bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự an toàn trên biển; góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Đại tá KIỀU KHÁNH DŨNG

Chủ nhiệm Chính trị Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục gửi về banbientapcsb@gmail.com

Các tin liên quan