(Canhsatbien.vn) - 

Với vai trò nòng cốt trong thực thi pháp luật trên biển, Cảnh sát biển Việt Nam là một trong những lực lượng quan trọng bảo đảm giám sát và kiểm soát hoạt động tàu cá; trực tiếp hoặc phối hợp với các lực lượng chức năng có liên quan truy đuổi, vây bắt và xử lý tàu cá vi phạm các quy định về khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Cùng với nỗ lực chung của toàn Lực lượng, những năm qua, công tác bảo đảm kỹ thuật cho tàu Cảnh sát biển thực hiện nhiệm vụ phòng chống IUU luôn được Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo; coi đây là nguồn sức mạnh để cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát biển triển khai tốt nhiệm vụ thực thi pháp luật, tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặn tàu cá vi phạm IUU trên các vùng biển Việt Nam.

Biên đội tàu Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 thực hiện nhiệm vụ trên biển.

Đặc thù nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU của Lực lượng Cảnh sát biển được triển khai trên các vùng biển giáp ranh xa bờ, điều kiện thời tiết khắc nghiệt; thời gian hoạt động dài ngày trên biển và sẵn sàng chiến đấu khi có tình huống đột xuất, đặt ra những yêu cầu cao trong công tác bảo đảm kỹ thuật tàu.

Tuy nhiên, với tinh thần khắc phục mọi khó khăn, ngành Tàu Cảnh sát biển luôn quán triệt và chấp hành nghiêm các chỉ thị, mệnh lệnh của cấp trên về công tác bảo đảm kỹ thuật phục vụ nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU, đặc biệt là Nghị quyết số 1656-NQ ngày 20/12/2022 của Quân ủy Trung ương về Lãnh đạo công tác kỹ thuật đến năm 2030 và những năm tiếp theo; thường xuyên theo dõi nắm chắc tình hình, kịp thời tham mưu đề xuất với Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển về công tác kỹ thuật cho các lực lượng thực hiện nhiệm vụ phòng chống IUU đạt hiệu quả.

Trong năm 2023 và Quý I năm 2024, ngành Tàu Cảnh sát biển đã bảo đảm tốt tình trạng kỹ thuật cho 148 tàu, xuồng trong toàn Lực lượng, đạt 100% chỉ tiêu đề ra, duy trì hệ số Kt ≥ 0,9. Đặc biệt đã bảo đảm kỹ thuật tốt cho 1.092 lượt/chuyến tàu, xuồng cơ động thực hiện nhiệm vụ trên biển, trong đó có 107 lượt/chuyến tàu thực hiện nhiệm vụ IUU; xử phạt 607 vụ/719 tàu, thu nộp ngân sách Nhà nước số tiền hơn 12,6 tỷ đồng.

Cùng với đó, ngành Tàu Cảnh sát biển đã tham gia đăng kiểm tàu, xuồng của Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển theo kế hoạch; tổ chức giám định chất lượng hàng hóa theo đề nghị của các cơ quan, đơn vị; tiếp tục triển khai thực hiện Đề án 324-KT, bảo đảm tiến độ mua sắm vật tư, tàu, xuồng và tiến độ sửa chữa tàu, xuồng tại nhà máy, xí nghiệp,... sửa chữa, bảo quản, bảo dưỡng toàn diện các hệ thống báo cháy, hệ thống dập lửa, thay thế phao cứu sinh tự thổi hết hạn sử dụng hoặc không đảm bảo chất lượng trên các tàu, xuồng Cảnh sát biển,...

Công tác nghiên cứu khoa học, thực hiện đề tài, phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao chất lượng bảo đảm kỹ thuật cho tàu, xuồng thực hiện nhiệm vụ trên biển nói chung, nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU nói riêng được ngành Tàu Cảnh sát biển quan tâm, chú trọng. Chất lượng thực hiện Cuộc vận động 50, Hội thi Thợ Quân khí giỏi toàn quân, Hội thi Tàu - Xe tốt, Hội thi Thợ giỏi cấp Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển, các phong trào xây dựng Mô hình học cụ, Giáo án điện tử,... ngày càng đi vào chiều sâu; tạo động lực, khuyến khích cán bộ, nhân viên tàu Cảnh sát biển tự học tập, nghiên cứu nâng cao trình độ tay nghề, có đủ năng lực xử lý các tình huống và sự cố kỹ thuật trong quá trình thực hiện nhiệm vụ phòng chống IUU trên biển.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, công tác bảo đảm kỹ thuật cho tàu Cảnh sát biển thực hiện nhiệm vụ IUU còn tồn tại một số điểm hạn chế, chưa phù hợp. Trong đó nổi bật ở một số vấn đề như nhiều tàu, xuồng, trang bị kỹ thuật phục vụ nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU đã được sử dụng trong thời gian dài với điều kiện thời tiết khắc nghiệt, gây nhiều hư hỏng phải sửa chữa; một số tàu đóng mới đã hết thời hạn bảo hành; các tàu đóng mới và tiếp nhận do nước ngoài hỗ trợ có trang bị kỹ thuật hiện đại, đa dạng, tuy nhiên vật tư, phụ tùng dự trữ phục vụ việc sửa chữa, thay thế còn khan hiếm.

Bên cạnh đó, đội ngũ cán bộ, nhân viên tàu Cảnh sát biển hiện nay có tuổi đời còn trẻ chiếm tỷ lệ lớn; được đào tạo và điều chuyển về Lực lượng từ nhiều đơn vị khác nhau trong và ngoài Quân đội; trình độ chuyên môn không đồng đều, kinh nghiệm thực hiện nhiệm vụ dài ngày trên biển còn hạn chế, năng lực ngoại ngữ chưa cao,... nhiều đồng chí chưa nắm chắc đặc điểm, tính năng kỹ - chiến thuật của tàu và các loại trang bị kỹ thuật hiện đại, đặc biệt là các hệ thống giám sát, điều khiển phức tạp đã được nhà sản xuất tích hợp, không còn tách rời phần cơ và phần điện tử như hệ thống trên các tàu thế hệ cũ; có hệ thống tài liệu hướng dẫn, ngôn ngữ điều khiển bằng tiếng nước ngoài,... ảnh hưởng không nhỏ đến khả năng tự khắc phục sự cố kỹ thuật trong quá trình tàu thực hiện nhiệm vụ dài ngày tại các vùng biển xa bờ và thời tiết khắc nghiệt như nhiệm vụ phòng chống IUU.

Thời gian tới, Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng sẽ đẩy mạnh thực hiện nhiệm vụ phòng, chống IUU. Đặc biệt, ngày 10/4/2024, Ban Bí Thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 32-CT/TW về Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không khai báo, không theo quy định và phát triển bền vững ngành thủy sản, Chỉ thị nêu cụ thể một số giải pháp mang tính cấp bách, đồng thời nhấn mạnh vai trò, nhiệm vụ của các địa phương, bộ, ban, ngành có liên quan công tác phòng, chống khai thác IUU. Quán triệt và thực hiện nghiêm Chỉ thị số 32-CT/TW, hướng tới gỡ bỏ “thẻ vàng” cho ngành thủy sản, thời gian tới, ngành Tàu Cảnh sát biển tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, bảo đảm tốt nhất tình trạng kỹ thuật cho các tàu, xuồng trong toàn Lực lượng thực hiện nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU, tập trung vào một số giải pháp chủ yếu sau:

Một là, tiếp tục quán triệt và chấp hành nghiêm đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các nghị quyết, chỉ thị, hướng dẫn, kế hoạch của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, Đảng ủy - Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển về công tác bảo đảm kỹ thuật cho các tàu Cảnh sát biển thực hiện nhiệm vụ trên biển nói chung, nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU nói riêng. Trong đó đặc biệt là Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 10/4/2024 của Ban Bí Thư Trung ương Đảng về Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không khai báo, không theo quy định và phát triển bền vững ngành thủy sản và Nghị quyết số 1656-NQ ngày 20/12/2022 của Quân ủy Trung ương về Lãnh đạo công tác kỹ thuật đến năm 2030 và những năm tiếp theo.

Hai là, nắm chắc tình hình, thực hiện tốt công tác tham mưu, đề xuất với Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển về công tác bảo đảm chất lượng phương tiện, vũ khí, trang bị kỹ thuật cho các tàu Cảnh sát biển thực hiện nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU, đặc biệt là các tàu, xuồng có công nghệ hiện đại; tham mưu, đề xuất đầu tư mua sắm phương tiện, trang bị kỹ thuật mới, đồng thời tiếp nhận tàu thuyền, phương tiện nước ngoài hỗ trợ; phát huy vai trò của cấp ủy, chỉ huy đơn vị tàu trong công tác quản lý kỹ thuật phục vụ nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU,... coi công tác bảo đảm kỹ thuật là một trong những yếu tố trụ cột, quyết định trực tiếp đến hiệu quả nhiệm vụ phòng chống IUU của Lực lượng Cảnh sát biển.

Ba là, tiếp tục khắc phục khó khăn, duy trì nghiêm hệ thống trực sẵn sàng chiến đấu; chủ động bảo quản, bảo dưỡng, sửa chữa các tàu Cảnh sát biển thực hiện nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU ngay từ cấp đơn vị cơ sở; duy trì hệ số bảo đảm, hệ số kỹ thuật đạt và vượt chỉ tiêu đề ra. Phối hợp với các nhà máy, các trạm sửa chữa tổng hợp, các đơn vị sản xuất nâng cao chất lượng sửa chữa, bảo quản tàu, xuồng. Chú trọng các tổ hợp hệ thống điều khiển tàu, hệ thống máy chính, hệ thống thông tin liên lạc,... Tổ chức theo dõi, giám sát, đánh giá nghiệm thu chất lượng sau sửa chữa và thực hiện đăng kiểm tàu, xuồng phục vụ nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU theo hướng chặt chẽ, minh bạch nhằm nâng cao dự trữ kỹ thuật của tàu, xuồng.

Bốn là, gắn kết chặt chẽ các phong trào phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, các hội thi, hội thao kỹ thuật, phong trào thi đua của đơn vị với thực tiễn yêu cầu nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU. Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá chất lượng cán bộ, nhân viên tàu Cảnh sát biển về trình độ khai thác, làm chủ phương tiện, vũ khí, trang bị kỹ thuật trong toàn Lực lượng, chú trọng các tàu được phân công thực hiện nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU. Trên cơ sở kết quả đánh giá, tiến hành phân loại các nhóm đối tượng theo trình độ chuyên môn đạt hoặc chưa đạt yêu cầu, từ đó có các biện pháp bổ túc, huấn luyện nâng cao tay nghề phù hợp với chức trách, nhiệm vụ được giao; kết hợp với các quyền lợi chính trị nhằm phát huy tinh thần trách nhiệm, ý thức tự học, tự rèn, trang bị đầy đủ kiến thức kỹ thuật nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ khi có tình huống xảy ra trong thực tế.

Năm là, cùng với việc đổi mới chương trình huấn luyện tại các cơ quan, đơn vị tàu Cảnh sát biển theo hướng tăng cường nội dung huấn luyện về nguyên lý hoạt động của hệ thống thiết bị tàu, xuồng; huấn luyện khả năng tương tác giữa người trực tiếp khai thác, vận hành tàu, xuồng với hệ thống giám sát điều khiển, huấn luyện khả năng xử lý tình huống trong các điều kiện vận hành của phương tiện, trang bị kỹ thuật sát với thực tế điều kiện thực hiện nhiệm vụ phòng chống khai thác IUU,... cần chú trọng hoạt động hợp tác quốc tế với lực lượng thực thi pháp luật trên biển của các nước trên thế giới, kết hợp huấn luyện kiến thức chuyên môn kỹ thuật với đào tạo nâng cao trình độ ngoại ngữ chuyên ngành kỹ thuật tàu.

Năm 2024 là năm bản lề trong thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, gỡ bỏ thành công “thẻ vàng” trong đợt thanh tra sắp tới của EC có ý nghĩa quan trọng: Là động lực góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu kinh tế - xã hội và an ninh - quốc phòng mà Nghị quyết Đại hội XIII đã đề ra. Cùng với các cấp, các ngành, lực lượng và địa phương trên cả nước, ngành Tàu Cảnh sát biển không ngừng cố gắng, nỗ lực, đem hết kinh nghiệm và sự sáng tạo thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác, duy trì tốt tình trạng kỹ thuật; bảo đảm khai thác, làm chủ an toàn phương tiện, vũ khí, trang bị kỹ thuật, hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ được giao, góp phần đấu tranh ngăn chặn, phòng chống tàu cá Việt Nam vi phạm IUU, hướng tới gỡ bỏ “thẻ vàng” cho ngành thủy sản./.

Đại tá NGUYỄN QUANG HÙNG

Chủ nhiệm Kỹ thuật Cảnh sát biển Việt Nam