(Canhsatbien.vn) - 

Công tác quân sự, quốc phòng là một lĩnh vực hoạt động quan trọng của đất nước, đóng vai trò chiến lược trong đường lối quốc phòng toàn dân, chiến tranh nhân dân nhằm bảo vệ lãnh thổ, chủ quyền và an ninh quốc gia. Công tác quân sự, quốc phòng bao gồm các hoạt động: xây dựng và duy trì lực lượng quân đội, bảo đảm sức mạnh hệ thống phòng thủ, đào tạo nâng cao chất lượng quân nhân, nghiên cứu phát triển vũ khí và công nghệ quân sự, thực hiện các hoạt động tình báo và tác chiến thông tin, thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực quốc phòng,...

Lễ Ra quân huấn luyện tại Cơ quan Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển.

Những năm gần đây, tình hình an ninh, chính trị thế giới diễn biến phức tạp, khó lường; các nước lớn tăng cường lôi kéo, tập hợp lực lượng; cạnh tranh chiến lược diễn ra gay gắt; xung đột quân sự và nội chiến ở một số nước tác động sâu sắc đến nhiều lĩnh vực trên quy mô toàn cầu và ảnh hưởng trực tiếp đến công tác quân sự, quốc phòng của mọi quốc gia.

Đối với Việt Nam, công tác quân sự, quốc phòng hiện nay đang đặt ra yêu cầu cao hơn bao giờ hết, một mặt nhằm bắt kịp với xu hướng biến đổi của các hình thái chiến tranh hiện đại, chủ động sẵn sàng ứng phó với các tình huống quân sự, quốc phòng có thể xảy ra; mặt khác nhằm đấu tranh hiệu quả trên thực địa để giải quyết tình trạng tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, ngăn chặn các vấn đề về quốc phòng - an ninh từ sớm, từ xa. Trong đó, vấn đề tranh chấp chủ quyền và thực thi pháp luật trên Biển Đông là nội dung lớn của công tác quân sự, quốc phòng nước ta, được toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đặc biệt quan tâm. Đây cũng là mặt công tác gắn liền với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Lực lượng Cảnh sát biển.

Công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển được triển khai bởi Lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước (trực tiếp là Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng), là một phần của công tác quân sự, quốc phòng nước ta nói chung nhằm bảo vệ chủ quyền, thực thi pháp luật và bảo đảm an ninh, an toàn hàng hải trên vùng biển Việt Nam. Theo đó, được triển khai thông qua các hoạt động tuần tra, kiểm tra, kiểm soát trên biển; đấu tranh phòng, chống tội phạm, vi phạm trên biển; tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn trên biển; bảo vệ tài nguyên môi trường biển; hợp tác quốc tế về biển,… Bên cạnh đó, Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển Việt Nam còn thực hiện chức năng tham mưu cho Bộ Quốc phòng ban hành theo thẩm quyền hoặc đề xuất với Đảng, Nhà nước về chính sách, pháp luật bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn trên biển; bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia trong vùng biển Việt Nam; quản lý về an ninh, trật tự, an toàn và bảo đảm việc chấp hành pháp luật Việt Nam, điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, thỏa thuận quốc tế theo thẩm quyền.

Năm 2023, mặc dù công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển triển khai trong điều kiện có nhiều khó khăn, thách thức đan xen, nhưng với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Thường vụ Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển, toàn Lực lượng đã đoàn kết, thống nhất, nỗ lực phấn đấu vượt qua khó khăn, hoàn thành tốt các nhiệm vụ công tác quân sự, quốc phòng trọng tâm, trong đó có nhiều nhiệm vụ hoàn thành tốt và xuất sắc, nổi bật ở một số mặt:

Công tác sẵn sàng chiến đấu: Toàn Lực lượng đã duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu; xây dựng, triển khai thực hiện nghiêm Kế hoạch sẵn sàng chiến đấu bảo đảm an toàn tuyệt đối các sự kiện, các ngày Lễ lớn của Đảng, Nhà nước, Quân đội và Lực lượng. Điều động, sử dụng 1.082 lượt chiếc tàu, xuồng hoạt động trên các vùng biển, đi được trên 260.000 hải lý an toàn; xử lý có hiệu quả các tình huống bảo vệ chủ quyền, an ninh quốc gia, phòng chống tội phạm, vi phạm pháp luật trên biển theo đúng chủ trương, đối sách của Đảng, Nhà nước và Quân đội, không để bị động, bất ngờ. Ký kết quy chế và triển khai phối hợp hiệp đồng chặt chẽ với các lực lượng và địa phương, nắm chắc tình hình trên biển, trên không và địa bàn đóng quân. Tuyên truyền pháp luật cho 7.676 tàu cá Việt Nam; kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính 532 tàu, nộp ngân sách Nhà nước hơn 9 tỷ đồng.

Công tác huấn luyện và xây dựng Lực lượng: Toàn Lực lượng đã tập trung triển khai thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các quyết định, chỉ lệnh, hướng dẫn của trên; tổ chức huấn luyện chiến đấu và xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, “Mẫu mực, tiêu biểu” theo Chỉ thị số 79/CT-BQP của Bộ Quốc phòng đạt chất lượng và kết quả cao hơn so với năm 2022; triển khai các đợt diễn tập đạt yêu cầu đề ra, bảo đảm bí mật, an toàn tuyệt đối. Triển khai các quyết định của Bộ Quốc phòng về thành lập mới, sáp nhập và tổ chức lại một số tổ chức thuộc Cảnh sát biển; thực hiện tốt chính sách quân đội và hậu phương quân đội; tham gia hội thi, hội thao các cấp với chất lượng tốt và đạt kết quả cao. Cấp ủy các cấp nghiên cứu xây dựng nghị quyết chuyên đề về nâng cao chất lượng huấn luyện, đào tạo, xây dựng nền nếp chính quy, quản lý, rèn luyện kỷ luật, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, “Mẫu mực, tiêu biểu” sát với đặc điểm, tình hình đơn vị; tình hình vi phạm pháp luật, kỷ luật trong toàn Lực lượng năm 2023 giảm rõ rệt, không có vụ việc đặc biệt nghiêm trọng xảy ra.

Công tác nghiệp vụ và pháp luật: Trong năm 2023, toàn Lực lượng đã triển khai thực hiện có hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật trên biển và ven biển với các đợt cao điểm. Xây dựng tiểu Đề án “Hoàn thiện cơ cấu, tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật các cấp thuộc Lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045”; xây dựng sổ tay hướng dẫn quy trình xử lý vụ việc vi phạm hành chính và tội phạm. Toàn Lực lượng tổ chức bắt giữ, điều tra, xử lý 1.759 vụ/2.075 đối tượng tội phạm, vi phạm, tổng số tiền xử phạt vi phạm hành chính và giá trị tang vật ước tính khoảng 85 tỷ đồng.

Công tác hợp tác quốc tế: Ngoại giao Cảnh sát biển trong năm 2023 đã đạt được nhiều thành tích nổi bật và thiết thực, góp phần cùng với các nước giữ gìn vùng biển an ninh, an toàn, hoà bình, ổn định và phát triển. Theo đó, Cảnh sát biển Việt Nam đã triển khai 7 lượt tàu tham gia 5 nhiệm vụ phối hợp, hợp tác quốc tế với Cảnh sát biển Trung Quốc, Lực lượng Bảo vệ bờ biển Nhật Bản; cử cán bộ tham gia hoạt động gìn giữ hoà bình của Liên Hợp Quốc; tổ chức đón tiếp tàu huấn luyện BADARO của Lực lượng Bảo vệ bờ biển Hàn Quốc; tổ chức giao lưu sĩ quan trẻ Cảnh sát biển Việt Nam - Trung Quốc lần thứ 3,… Ngoại giao Cảnh sát biển đã và đang góp phần ngày càng quan trọng trong việc nâng cao vị thế và hình ảnh của Việt Nam trên Biển Đông, trở thành biện pháp công tác hữu hiệu để Cảnh sát biển Việt Nam, cùng với toàn Đảng, toàn dân, toàn quân bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa trong tình hình mới.

Năm 2024, tình hình thế giới, khu vực và Biển Đông tiếp tục được dự báo diễn biến nhanh chóng, khó lường, nhất là tại các khu vực biển đang tranh chấp; các cuộc xung đột quân sự cục bộ, cạnh tranh chiến lược trên biển giữa các nước lớn ảnh hưởng ngày càng sâu sắc đến Biển Đông; các thách thức an ninh phi truyền thống có xu hướng gia tăng và ngày càng phức tạp,… đòi hỏi Việt Nam cần có hệ thống biện pháp để bảo vệ chủ quyền, lợi ích quốc gia trên biển. Trong đó, công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo, duy trì thực thi pháp luật trên biển và các mặt công tác khác. Vì vậy, để thực hiện tốt công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển trong những năm tới, toàn Lực lượng cần tập trung triển khai có hiệu quả một số nhiệm vụ trọng tâm sau:

Một là, quán triệt, triển khai thực hiện nghiêm các nghị quyết, chỉ thị, mệnh lệnh của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển về công tác quân sự, quốc phòng, công tác Cảnh sát biển năm 2024 và những năm tiếp theo, trọng tâm là Nghị quyết số 44-NQ/TW ngày 24/11/2023 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII về Chiến lược Bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, Nghị quyết số 05-NQ/TW ngày 17/1/2022 của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 230-NQ/QUTW ngày 2/4/2022 của Quân ủy Trung ương về tổ chức Quân đội nhân dân Việt Nam giai đoạn 2021 - 2030 và những năm tiếp theo. Trên cơ sở đó tiến hành đẩy mạnh đổi mới công tác đảng, công tác chính trị; gắn công tác quân sự, quốc phòng với thực hiện Nghị quyết số 847-NQ/QUTW ngày 28/12/2021 của Quân ủy Trung ương về Phát huy phẩm chất “Bội đội Cụ Hồ”, kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân trong tình hình mới và các phong trào Thi đua Quyết thắng, các đợt thi đua cao điểm, phấn đấu xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, “Mẫu mực, tiêu biểu”.

Hai là, công tác sẵn sàng chiến đấu, huấn luyện chiến đấu và xây dựng Lực lượng: Năm 2024, toàn quân xác định chủ đề là: “Năm cơ bản hoàn thành điều chỉnh tổ chức lực lượng theo hướng tinh, gọn, mạnh”, do đó, trên cơ sở những thành tích đã đạt được trong năm 2023, toàn Lực lượng cần tiếp tục quán triệt, triển khai thực hiện nghiêm Nghị quyết số 1659-NQ/QUTW của Quân ủy Trung ương về nâng cao chất lượng huấn luyện giai đoạn 2023 - 2030 và những năm tiếp theo; duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu; ổn định tổ chức, biên chế, tiếp tục huấn luyện theo phương châm “Cơ bản, thiết thực, vững chắc”, phát huy các thế mạnh, tập trung thực hiện tốt các đột phá và nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm; thực hiện tốt chức năng tham mưu với Đảng, Nhà nước trong hoạch định đường lối, chủ trương, chính sách pháp luật về lĩnh vực quân sự, quốc phòng bảo vệ chủ quyền biển, đảo và thực thi pháp luật trên biển gắn với thực tiễn tình hình biển, đảo của đất nước. Nâng cao sức mạnh tổng hợp và khả năng sẵn sàng chiến đấu trong toàn Lực lượng: sáp nhập, điều chuyển, thành lập mới một số cơ quan, đơn vị theo kế hoạch; tổ chức các cuộc diễn tập đạt yêu cầu, bảo đảm an toàn và hiệu quả, sát với thực tế và đáp ứng nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Không ngừng đa dạng hoá nội dung, phương pháp xây dựng chính quy, chấp hành kỷ luật, pháp luật; đẩy mạnh cải cách quân sự, xây dựng Chính phủ điện tử và chuyển đổi số tại cơ quan, đơn vị. Bảo đảm toàn diện các mặt hậu cần, kỹ thuật, tài chính, kế hoạch và đầu tư, cơ yếu, khoa học quân sự,… đồng bộ, hiệu quả, đúng pháp luật.

Ba là, công tác nghiệp vụ và pháp luật: Trước yêu cầu phát triển của Lực lượng, để tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước trong thực thi pháp luật, bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn trên biển, công tác nghiệp vụ và pháp luật được coi là lực lượng nòng cốt trên mặt trận đấu tranh bảo vệ chủ quyền, an ninh và đấu tranh phòng chống tội phạm, vi phạm pháp luật trên các vùng biển, đảo của Tổ quốc. Do đó, trong thời gian tới, các cơ quan, đơn vị cần tích cực nghiên cứu, tham mưu, đề xuất phương án, giải pháp bảo vệ chủ quyền, an ninh trên biển bằng biện pháp pháp luật, dân sự; kiên quyết đấu tranh trấn áp tội phạm, vi phạm pháp luật trên biển, tăng cường đào tạo, huấn luyện thể lực và nghiệp vụ trấn áp tội phạm trong điều kiện khó khăn, phức tạp, nâng cao hiệu quả phòng chống tội phạm, vi phạm, thực thi pháp luật trên biển và hỗ trợ ngư dân trong quá trình hoạt động trên biển. Các cơ quan, đơn vị đẩy mạnh công tác tham mưu, xây dựng hệ thống văn bản quy phạm pháp luật nói riêng và công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển nói chung, tạo hành lang pháp lý vững chắc cho Lực lượng thực hiện nhiệm vụ, tăng cường hiệu quả quản lý và kiểm soát tình hình an ninh trên thực địa, đảm bảo tính phù hợp, thống nhất và minh bạch trong xử lý các vụ việc thuộc thẩm quyền, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của Lực lượng trước những thách thức an ninh phi truyền thống mới.

Bốn là, công tác hợp tác quốc tế: Xác định hoạt động đối ngoại Cảnh sát biển là một bộ phận nằm trong đường lối đối ngoại của Đảng, ngoại giao Nhà nước và đồng thời là đối ngoại nhân dân, góp phần nâng cao vị thế, uy tín của đất nước, Quân đội và Lực lượng. Do đó, những năm tới, toàn Lực lượng tiếp tục nghiên cứu, quán triệt, triển khai hiệu quả Kết luận số 53-KL/TW của Bộ Chính trị khoá XIII và Nghị quyết số 2662-NQ/QUTW ngày 26/2/2024 của Quân ủy Trung ương về Hội nhập quốc tế và đối ngoại quốc phòng đến năm 2030 và những năm tiếp theo; bám sát các quy định về hoạt động hợp tác quốc tế theo Luật Cảnh sát biển Việt Nam năm 2018. Chú trọng thiết lập và cân bằng mối quan hệ với Cảnh sát biển các nước, đặc biệt là các cường quốc biển; xây dựng phương án tổ chức các hoạt động đối ngoại phong phú về nội dung và hình thức; duy trì, đẩy mạnh các hoạt động hợp tác song phương và đa phương, đón tàu của lực lượng thực thi pháp luật các nước đến thăm Việt Nam và tổ chức đưa tàu Cảnh sát biển Việt Nam đi thăm các nước, cử cán bộ tham gia hoạt động gìn giữ hoà bình của Liên Hợp Quốc; thông qua các chương trình hợp tác đẩy mạnh quá trình trao đổi, hợp tác đào tạo nhân lực chất lượng cao về chuyên ngành và ngoại ngữ, hợp tác trong lĩnh vực khoa học - công nghệ và tranh thủ các nguồn viện trợ nhằm nâng cao năng lực công tác cho Cảnh sát biển Việt Nam. Đẩy mạnh nghiên cứu, đề xuất các sáng kiến mang tính định hướng trong các mối quan hệ hợp tác song phương và đa phương, khẳng định và nâng cao vị thế của Cảnh sát biển Việt Nam trong các cơ chế diễn đàn quốc tế về thực thi pháp luật trên biển, góp phần cùng Cảnh sát biển các nước giữ gìn vùng biển hòa bình, hữu nghị, ổn định và phát triển.

Công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển có vai trò quan trọng trong tổng thể Chiến lược Bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới mà Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã đề ra. Trước những thách thức ngày càng phức tạp, khó lường ở Biển Đông, yêu cầu nhiệm vụ của Lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam đặt ra ngày càng nặng nề, cấp bách, đòi hỏi mỗi cán bộ, chiến sĩ trong toàn Lực lượng cần phát huy hơn nữa tinh thần trách nhiệm, nêu cao tinh thần “Kiên quyết dũng cảm, khắc phục khó khăn, đoàn kết hiệp đồng, giữ nghiêm pháp luật”, phấn đấu hoàn thành thắng lợi công tác quân sự, quốc phòng Cảnh sát biển toàn diện trên tất cả các mặt; xứng đáng là lực lượng chuyên trách của Nhà nước, làm nòng cốt thực thi pháp luật và bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn trên biển./.

Đại tá ĐÀO BÁ VIỆT

Phó Tham mưu trưởng Cảnh sát biển Việt Nam