Giải pháp nâng cao bản lĩnh chính trị cho thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo

01/12/2025 10:09:00 AM

(Canhsatbien.vn) - 

Bảo vệ chủ quyền biển đảo Việt Nam là yêu cầu tất yếu khách quan, là sự nghiệp lâu dài, khó khăn, gian khổ, đòi hỏi sự kiên quyết, kiên trì của tất cả các chủ thể và mọi lực lượng; trong đó, thanh niên Quân đội là lực lượng đông đảo, nòng cốt, xung kích và trực tiếp nhất; để phát huy vai trò của thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam, tất yếu phải nâng cao bản lĩnh chính trị - yếu tố tiên quyết để thanh niên Quân đội sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam hiện nay.

Thăm hỏi, động viên chiến sĩ trên đảo Tiên Nữ, quần đảo Trường Sa.

Ảnh: ĐỨC HẠNH

Thanh niên Quân đội là lực lượng đông đảo, có vai trò to lớn, đi đầu, xung kích trong thực hiện các nhiệm vụ. Nâng cao bản lĩnh chính trị nhằm phát huy vai trò của thanh niên Quân đội trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo là vấn đề có ý nghĩa quyết định đến kết quả hoàn thành nhiệm vụ này. Trong những năm qua, Quân ủy trung ương, Bộ Quốc phòng, mà trực tiếp là cấp ủy, chính ủy, chính trị viên, người chỉ huy, cơ quan chính trị ở các đơn vị cơ sở có đông đảo thanh niên đã có nhiều chủ trương, giải pháp lãnh đạo nâng cao bản lĩnh chính trị cho thanh niên trong Quân đội; vì vậy, các yếu tố cấu thành bản lĩnh chính trị của thanh niên Quân đội ngày càng được củng cố và tăng cường; góp phần tạo nên sức mạnh chính trị, tinh thần và hoàn thiện nhân cách của người quân nhân cách mạng nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao trong mọi điều kiện, hoàn cảnh.

Trong xu thế hòa bình, hội nhập quốc tế, không loại trừ khả năng các thế lực thù địch, cơ hội chính trị lợi dụng tranh chấp chủ quyền biển đảo ở Biển Đông để kích động, chống phá, gây mất đoàn kết nội bộ, chia rẽ Việt Nam với các nước trong khu vực; đặc biệt, trước sự cạnh tranh “khốc liệt” giữa các nước lớn tiếp tục trở thành yếu tố bao trùm môi trường quốc tế trong thời gian tới, sẽ tạo thêm những biến đổi sâu sắc chưa từng có tiền lệ, tiềm ẩn nguy cơ xung đột cục bộ rất cao, nếu nổ ra chiến tranh, ắt các nước sẽ sử dụng vũ khí công nghệ tối tân để đạt được mục đích chính trị cường quyền; nhất là tham vọng của NATO mở rộng sang châu Á làm cho xu thế hòa bình, hợp tác và phát triển trên thế giới, khu vực nói chung, an ninh, an toàn hàng hải trên Biển Đông nói riêng đang bị thách thức nghiêm trọng và chưa có trong tiền lệ.

Tình hình đó đặt ra yêu cầu nhiệm vụ hết sức nặng nề đối với toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta, mà trực tiếp, thường xuyên là Quân đội. Do đó đòi hỏi Quân đội nói chung, các đơn vị nòng cốt trong bảo vệ chủ quyền biển đảo nói riêng như lực lượng Hải quân, Cảnh sát biển, Biên phòng cần phải không ngừng nâng cao sức mạnh tổng hợp, trình độ, khả năng sẵn sàng chiến đấu và sức mạnh chiến đấu để làm tròn nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo được giao với việc tiến hành nhiều nội dung, hình thức, biện pháp công tác đảng, công tác chính trị sao cho hiệu quả; trong đó, vấn đề hàng đầu là phải nâng cao bản lĩnh chính trị cho thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo hiện nay.

Nâng cao bản lĩnh chính trị cho thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam hiện nay là tổng thể các hoạt động của chủ thể tác động vào thanh niên Quân đội và thúc đẩy tự giáo dục, tự rèn luyện của thanh niên Quân đội nhằm giác ngộ mục tiêu, lý tưởng, động cơ, ý chí quyết tâm, sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu, bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc. Vì vậy, cần quán triệt và thực hiện các giải pháp sau:

Một là, tăng cường giáo dục, bồi dưỡng mục tiêu, lý tưởng, động cơ chiến đấu cho thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam

Đây là giải pháp có ý nghĩa quan trọng, giữ vai trò định hướng, chỉ đạo toàn bộ nội dung giáo dục, rèn luyện bản lĩnh chính trị cho thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo. Bởi vì, bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm chiến đấu của thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo được hình thành từ mục tiêu, lý tưởng, động cơ chiến đấu. Sự giác ngộ về mục tiêu, lý tưởng, động cơ chiến đấu của bộ đội sẽ là cơ sở chính trị vững chắc nhất để rèn luyện bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm hành động. Mục tiêu, lý tưởng, động cơ chiến đấu vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội cũng chính là mục tiêu, lý tưởng của Đảng ta, của nhân dân và của Quân đội ta. Thanh niên Quân đội hiểu rõ mục tiêu, lý tưởng, động cơ chiến đấu, vì vậy họ sẵn sàng vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội, vì hạnh phúc của nhân dân.

Thực hiện giải pháp này, trước hết, các chủ thể phải tăng cường giáo dục chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, nghị quyết, chỉ thị của cấp trên cho thanh niên Quân đội. Thứ hai, nâng cao nhận thức của họ về âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch chống phá, xâm phạm chủ quyền biển, đảo Việt Nam. Bởi vì, V. I. Lênin đã từng căn dặn: “Chú ý sự chống đối của kẻ thù về phương diện chính trị, tư tưởng là sự chống đối sâu sắc nhất và mãnh liệt nhất” . Thứ ba, giáo dục, rèn luyện bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm, dám đánh, biết đánh, quyết đánh thắng, niềm tin đánh thắng, đánh thắng địch trong mọi tình huống. Thứ tư, phải tăng cường giáo dục chủ nghĩa anh hùng cách mạng và chủ nghĩa yêu nước Việt Nam chân chính cho thanh niên Quân đội. Bởi vì, trong chiến tranh hiện đại trên biển, nếu không có sự chuẩn bị đầy đủ về tinh thần, đến khi chiến tranh xảy ra sẽ rất lúng túng và không thể ứng phó kịp thời. Do đó, phải tăng cường giáo dục chủ nghĩa anh hùng cách mạng và chủ nghĩa yêu nước cho họ, dám đánh những trận lớn, dám trực tiếp xông vào trận địa, gan dạ trong chiến đấu.

Hai là, tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, tổ chức đảng, phát huy vai trò của cán bộ chỉ huy, cơ quan chính trị, cán bộ chính trị và tổ chức quần chúng trong nâng cao bản lĩnh chính trị cho thanh niên Quân đội.

Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, trực tiếp là cấp ủy, tổ chức đảng tại các đơn vị cơ sở vừa là nguyên tắc, vừa là một yêu cầu khách quan, là điều kiện cơ bản, là giải pháp có ý nghĩa quyết định đến thành công trong giáo dục, rèn luyện bản lĩnh chính trị, xây dựng ý chí quyết tâm chiến đấu cho thanh niên Quân đội. Theo đó, trước hết phải phát huy tốt vai trò trách nhiệm chính trị của các tổ chức này nhằm giữ vững định hướng chính trị, mục tiêu, lý tưởng cách mạng, động cơ chiến đấu cho bộ đội. Xây dựng các cấp ủy, các tổ chức cơ sở đảng trong sạch vững mạnh, có năng lực lãnh đạo toàn diện, có sức chiến đấu cao. Căn cứ tiêu chuẩn xây dựng cấp ủy, tổ chức đảng trong sạch vững mạnh, cụ thể hóa nhiệm vụ lãnh đạo vào giáo dục, rèn luyện bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm chiến đấu cho thanh niên Quân đội. Thứ hai, phát huy vai trò của cán bộ chỉ huy, cán bộ chính trị, của cơ quan chính trị trong giáo dục, rèn luyện, nâng cao bản lĩnh chính trị thanh niên Quân đội. Thứ ba, phát huy vai trò của tổ chức Đoàn thanh niên và Hội đồng quân nhân trong giáo dục, rèn luyện bản lĩnh chính trị cho thanh niên Quân đội.

Ba là, tăng cường huấn luyện, luyện tập các phương án sẵn sàng chiến đấu sát thực tế để giáo dục, rèn luyện bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm cho thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo.

Nếu như giải pháp đầu tiên là điều tối cần thiết nhưng chưa đủ để chuyển hóa nhận thức bản lĩnh chính trị, trí tuệ và năng lực hoạt động cách mạng bên trong của mỗi thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam thì những khó khăn, gian khổ, ác liệt của cuộc sống trên biển khơi, đảo xa, phải đối mặt với kẻ thù hằng ngày là thử thách tôi luyện phẩm chất chính trị, đạo đức, là trường học rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo, kinh nghiệm của họ.

Thực tiễn hoạt động huấn luyện, diễn tập, sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu diễn ra sinh động, phong phú nơi đảo xa, trên biển cả giữa đại dương bốn bề sóng nước là điều kiện tốt nhất để rèn luyện, thử thách bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm và niềm tin của thanh niên trong Quân đội, là nơi mà mỗi người có thể rút ra cho bản thân những bài học bổ ích. Không những cấp ủy, tổ chức đảng cấp trên, lãnh đạo, chỉ huy cấp mình mà chính đồng chí, đồng đội trên tàu, trên đảo và quần chúng nhân dân trên biển là những người giúp đỡ mỗi thanh niên Quân đội tu dưỡng, rèn luyện bản lĩnh chính trị, xây dựng ý chí quyết tâm, khẳng định sự giác ngộ mục tiêu, lý tưởng trong cuộc sống hằng ngày. Bất kỳ người thanh niên trong Quân đội làm nhiệm vụ trên đảo hay trên tàu, thâm niên phục vụ bao lâu, nhất thiết phải tu dưỡng, rèn luyện bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm chiến đấu. Càng tôi luyện lâu dài trong thực tiễn, trong hoạt động sẵn sàng chiến đấu, trên biển khơi, nơi đảo xa, độ vững vàng kiên định của bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm, mức độ chuẩn xác, thành thạo sử dụng vũ khí, trang bị, điều khiển con tàu càng chuẩn xác, hiệu quả.

Bốn là, thường xuyên cổ vũ, động viên, thúc đẩy thanh niên Quân đội rèn luyện nâng cao bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm chiến đấu trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo.

Sự nỗ lực phấn đấu, tích cực học tập nâng cao trình độ về mọi mặt là yếu tố suy đến cùng có ý nghĩa quyết định cuối cùng và trực tiếp đến thành công của việc xây dựng bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm, năng lực công tác của thanh niên Quân đội. Bởi vì, sự chuyển biến về phẩm chất chính trị đạo đức, ý chí quyết tâm và hành động của mỗi thanh niên trong Quân đội, không ai có thể làm thay được, nhất lại là bản lĩnh chính trị của lực lượng thanh niên Quân đội làm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu bảo vệ chủ quyền biển, đảo khi mà biết chuyển nhận thức thành hành động kịp thời, chính xác, nhạy bén, sáng tạo, chủ động, cảnh giác, phù hợp tình huống chính trị, quan hệ chính trị phức tạp hiện nay.

Thực tiễn hoạt động của thanh niên Quân đội nói chung, thanh niên Quân chủng Hải quân, thanh niên Cảnh sát biển, thanh niên Bộ đội Biên phòng nói riêng khi làm nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo cho thấy, không phải cứ được đào tạo nhiều ở nhà trường, môi trường công tác thuận lợi thì có được bản lĩnh chính trị vững vàng, ý chí quyết tâm cao; ngược lại, có người được đào tạo tại trường không nhiều, ít thuận lợi trong cuộc sống, nhưng lại thể hiện trong thực tế vững vàng, kiên định, không bi quan, dao động trước những khó khăn, có ý chí quyết tâm cao và năng lực hoạt động giỏi. Hơn nữa và hơn bất cứ lĩnh vực nào, Quân đội nhân dân Việt Nam là nơi được ứng dụng trước tiên những thành tựu tiên tiến nhất của khoa học kỹ thuật và công nghệ quân sự hiện đại. Vì vậy, để tạo điều kiện cho thanh niên Quân đội nỗ lực phấn đấu không ngừng, tích cực học tập nâng cao trình độ về mọi mặt, trước hết mỗi thanh niên Quân đội cần phải tự giác nỗ lực học tập, phấn đấu, xây dựng động cơ học tập, phấn đấu đúng đắn, nhằm trau dồi về mọi mặt, coi học tập là nghĩa vụ bắt buộc đối với mỗi người và nhận thấy lười học tập, lười suy nghĩ cũng là biểu hiện của sự thoái hóa, biến chất. Trên cơ sở đó, mỗi người xây dựng cho mình kế hoạch tự học tập, phấn đấu sát với yêu cầu chức trách, nhiệm vụ của từng người, tự cập nhật những vấn đề cần được học tập, bổ sung kiến thức phục vụ cho nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu ở đơn vị.

Nâng cao bản lĩnh chính trị, tinh thần quyết tâm chiến đấu nhằm phát huy vai trò của thanh niên Quân đội trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo là một nội dung quan trọng, mang tính cấp thiết trong bối cảnh hiện nay. Vì vậy, đòi cấp ủy, chỉ huy các cấp trong Quân đội nói chung, các lực lượng Hải quân, Cảnh sát biển, Bộ đội Biên phòng nói riêng cần phải thực hiện đồng bộ, tổng thể các giải pháp nêu trên. Đây là những giải pháp cơ bản, có vai trò, ý nghĩa quan trọng, quan hệ biện chứng, thống nhất với nhau. Khi tiến hành, cần phải nắm vững, vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo, phù hợp với tính chất, đặc điểm của từng nhiệm vụ để bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Thiếu tá VŨ TRỌNG LINH

Học viện Chính trị/Bộ Quốc phòng

TÀI LIỆU THAM KHẢO

  1. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2021, tập 1.
  2. Ban Chấp hành Trung ương (Khóa XII), Nghị quyết về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, số 36-NQ/TW, Hà Nội, ngày 22/10/2018.
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục gửi về banbientapcsb@gmail.com