01/12/2025 03:39:00 PM
(Canhsatbien.vn) -
Trong những năm qua, công tác thực thi pháp luật, đấu tranh phòng chống tội phạm, vi phạm trên biển luôn được Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 triển khai thực hiện một cách quyết liệt, đồng bộ, toàn diện, với nhiều kết quả nổi bật, được Thủ trưởng Bộ Quốc phòng, Cảnh sát biển Việt Nam và chính quyền địa phương các tỉnh, thành phố ven biển ghi nhận, đánh giá cao. Để đạt được những kết quả trên, việc thực hiện đúng thẩm quyền, hiệu quả trong tiến hành các hoạt động điều tra hình sự là yếu tố đóng vai trò vô cùng quan trọng.
Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo thường xuyên, sâu sát của Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển, những năm qua, công tác bảo đảm an ninh trật tự, an toàn trên biển luôn được Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 thực hiện chất lượng, hiệu quả; tình hình an ninh, trật tự trên vùng biển Vịnh Bắc Bộ cơ bản ổn định. Tuy nhiên, tình hình hoạt động của các loại tội phạm, vi phạm vẫn luôn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp, khó đoán định. Do đó, để giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh có hiệu quả với tội phạm, vi phạm trên địa bàn được phân công quản lý, bên cạnh việc thực hiện đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, tăng cường phối hợp, hiệp đồng với các lực lượng chức năng thì việc nâng cao hiệu quả tiến hành các hoạt động điều tra hình sự theo thẩm quyền được Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 xác định là vấn đề có ý nghĩa quan trọng, lâu dài.
Cũng như các cơ quan có thẩm quyền thuộc Lực lượng Cảnh sát biển, hoạt động điều tra hình sự của Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 tập trung vào việc tiến hành một số hoạt động điều tra ban đầu của vụ án hình sự, bắt đầu từ khi phát hiện, tiếp nhận nguồn tin về tội phạm, kết thúc khi giải quyết xong các yêu cầu cấp bách và ban hành các quyết định tố tụng là cơ sở cho việc tiến hành giai đoạn điều tra làm rõ vụ án. Theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự và Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1, Hải đoàn, Hải đội, Đội Nghiệp vụ (sau đây gọi tắt là: Các cơ quan) là cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra đối với các tội danh cụ thể (39 tội danh) quy định tại Chương XIII và các điều 188, 189, 227, 235, 236, 237, 242, 249, 250, 251, 252, 253, 254, 272, 273, 282, 284, 303, 304, 305, 309, 311, 346, 347, 348 của Bộ luật Hình sự xảy ra trên các vùng biển và thềm lục địa của nước CHXHCN Việt Nam do Lực lượng Cảnh sát biển quản lý. Theo đó, đối với tội phạm ít nghiêm trọng: trong trường hợp phạm tội quả tang, chứng cứ và lai lịch người phạm tội rõ ràng, Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1, Hải đoàn trưởng, Hải đội trưởng, Đội trưởng Đội Nghiệp vụ (sau đây gọi tắt là: Các chức danh có thẩm quyền) có quyền quyết định khởi tố vụ án hình sự, khám nghiệm hiện trường, khám xét, lấy lời khai, thu giữ, tạm giữ và bảo quản vật chứng, tài liệu liên quan trực tiếp đến vụ án, trưng cầu giám định khi cần thiết, khởi tố bị can, tiến hành các biện pháp điều tra khác theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, kết thúc điều tra và chuyển hồ sơ vụ án cho Viện Kiểm sát có thẩm quyền trong thời hạn 01 tháng, kể từ ngày ra quyết định khởi tố vụ án. Đối với tội phạm nghiêm trọng, rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng hoặc tội phạm ít nghiêm trọng nhưng phức tạp: các chức danh có thẩm quyền quyết định khởi tố vụ án hình sự, khám nghiệm hiện trường, khám xét, thu giữ, tạm giữ và bảo quản vật chứng, tài liệu liên quan trực tiếp đến việc giải quyết vụ án, lấy lời khai, trưng cầu giám định khi cần thiết và chuyển hồ sơ vụ án cho cơ quan điều tra có thẩm quyền trong thời hạn 7 ngày, kể từ ngày ra quyết định khởi tố vụ án.
Trên cơ sở các quy định của pháp luật về chức năng, nhiệm vụ được giao, cùng với những đặc thù của địa bàn quản lý trên biển, có thể thấy hoạt động điều tra hình sự của Lực lượng Cảnh sát biển nói chung và Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 nói riêng có những đặc trưng riêng, như: Có sự giới hạn nhất định về số lượng hoạt động điều tra và phạm vi loại án; có sự gắn kết với quá trình thực hiện các biện pháp công tác của Cảnh sát biển, gắn với thẩm quyền quản lý nhà nước trên các vùng biển, thềm lục địa, chủ yếu được tiến hành, diễn ra trên biển, tương ứng với phạm vi hoạt động của đơn vị. Bên cạnh đó, hoạt động điều tra các vụ án hình sự phải luôn tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc tôn trọng sự thật, tiến hành một cách khách quan, toàn diện; tôn trọng và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của công dân; tuân thủ theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự và chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn trực tiếp về nghiệp vụ của cơ quan cấp trên.
Hoạt động điều tra hình sự của Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 tập trung vào việc tiến hành một số hoạt động điều tra ban đầu, bao gồm các hoạt động cụ thể như: (1) Tiếp nhận, kiểm tra, xác minh nguồn tin về tội phạm. Hiện nay, tại cơ quan Bộ Tư lệnh Vùng và các Hải đoàn, Hải đội độc lập trực thuộc đều đã bố trí 01 phòng làm việc ngay ở khu vực cổng của đơn vị dành cho cán bộ trực ban để tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm. Mọi thông tin về tội phạm đều được ghi nhận, phản ánh đầy đủ vào trong Sổ theo dõi, tiếp nhận, phân loại nguồn tin về tội phạm của đơn vị. (2) Áp dụng các biện pháp ngăn chặn: Theo quy định của pháp luật, Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 có quyền ra lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp; ra lệnh bắt người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, ra quyết định tạm giữ. Tuy nhiên, quá trình tiến hành các hoạt động điều tra hình sự thời gian qua, các cơ quan chủ yếu thực hiện việc bắt người phạm tội quả tang và Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 ra quyết định tạm giữ hình sự. (3) Khởi tố vụ án hình sự: Quyết định khởi tố vụ án hình sự là căn cứ pháp lý để tiến hành các hoạt động điều tra làm rõ tội phạm và người phạm tội, áp dụng các biện pháp ngăn chặn, đảm bảo cho các hoạt động điều tra được tiến hành nhanh chóng, chính xác và kịp thời. Khi có đầy đủ căn cứ theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự thì các chức danh có thẩm quyền ra quyết định khởi tố vụ án hình sự. (4) Áp dụng các biện pháp thu thập chứng cứ, bao gồm: Khám nghiệm hiện trường; lấy lời khai; khám xét; thu giữ, tạm giữ, bảo quản vật chứng, tài liệu liên quan trực tiếp đến vụ án; trưng cầu giám định… (5) Kết thúc điều tra ban đầu, chuyển hồ sơ vụ án cho Cơ quan điều tra có thẩm quyền: Sau khi đã xác định được tội phạm và người thực hiện hành vi phạm tội thì các cơ quan kết thúc điều tra ban đầu, chuyển hồ sơ vụ án cho cơ quan điều tra có thẩm quyền khi có quyết định chuyển vụ án (của Viện kiểm sát). Các cơ quan phải hoàn chỉnh các thủ tục, củng cố hồ sơ và tiến hành bàn giao hồ sơ, đối tượng phạm tội và những vật chứng của vụ án cho cơ quan điều tra để tiếp tục điều tra vụ án theo thẩm quyền.
Trong những năm qua, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 đã thường xuyên chú trọng xây dựng, kiện toàn về tổ chức, biên chế của các cơ quan, đơn vị trực tiếp tiến hành hoạt động điều tra hình sự; tham mưu, đề xuất cấp trên quan tâm, đầu tư nguồn lực đóng mới tàu thuyền, xuồng cao tốc hiện đại, xây dựng cầu cảng, doanh trại, trụ sở, nhà làm việc; bảo đảm về trang thiết bị kỹ thuật, công cụ hỗ trợ... phục vụ các mặt công tác, trong đó có hoạt động điều tra hình sự. Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa Bộ Tư lệnh Vùng với các cơ quan điều tra trong Công an nhân dân, các cơ quan, đơn vị thuộc lực lượng Hải quan, Bộ đội Biên phòng, Kiểm ngư… trong triển khai các biện pháp nghiệp vụ, bắt các đối tượng có hành vi phạm tội; tạm giữ, tạm giam và giải quyết các yêu cầu theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự ngày càng chặt chẽ, hiệu quả. Công tác điều tra hình sự của Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 luôn đảm bảo đúng thủ tục, nguyên tắc, không để xảy ra oan sai, bỏ lọt tội phạm; đảm bảo tính chính xác, kịp thời, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật. Cán bộ làm công tác thực thi pháp luật đã thực hiện đúng trình tự, thủ tục khi tiến hành các biện pháp điều tra, không có trường hợp vi phạm pháp luật Tố tụng hình sự, lạm dụng chức vụ, quyền hạn trong quá trình điều tra để xâm phạm quyền lợi chính đáng, hợp pháp của công dân; không vi phạm các quyền, lợi ích hợp pháp của những người tham gia tố tụng.
Từ năm 2018 đến nay, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 đã tổ chức trên 300 lượt/ chuyến tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, thực thi pháp luật trên khu vực Vịnh Bắc Bộ. Đơn vị đã trực tiếp phát hiện và phối hợp điều tra, bắt giữ, khởi tố 150 vụ án hình sự/217 đối tượng phạm tội, chủ yếu là tội phạm về ma túy; mua bán, tàng trữ hàng cấm; tàng trữ, vận chuyển vật liệu nổ; vi phạm quy định về bảo vệ động vật quý hiếm; hủy hoại nguồn lợi thủy sản, thu giữ số lượng lớn tang vật, gồm: 28,6 kg heroin; 37,7 kg ma túy tổng hợp; 2413 ml methadone; 1.565 kg pháo nổ; 615 kg ngà voi; 5 khẩu súng và nhiều tang vật có liên quan. Bộ Tư lệnh Vùng đã tiếp nhận 14 nguồn tin về tội phạm, trong đó chủ yếu là các nguồn tin liên quan đến tội phạm về ma túy; tất cả các nguồn tin đều được Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 trực tiếp kiểm tra, xác minh, lập án đấu tranh; không có nguồn tin không đủ cơ sở, căn cứ để giải quyết. Qua thống kê cho thấy, số lượng các vụ án hình sự do Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 khởi tố, điều tra qua các năm có sự tăng lên theo thời gian, năm sau thường cao hơn năm trước. Địa bàn xảy ra các tội phạm tập trung chủ yếu ở các tỉnh phía Bắc, Bắc Trung Bộ như: Quảng Ninh, Hải Phòng, Thanh Hóa, Nghệ An. Tính chất của các vụ án hình sự đã khởi tố, điều tra ngày càng phức tạp, điển hình có những chuyên án, vụ án ma túy lớn như: Vụ án Đặng Thị Huệ và Phạm Bích Nguyệt tàng trữ trái phép chất ma túy (năm 2022), Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 phối hợp cùng phòng PC04/Công an thành phố Hải Phòng đã tiến hành thu giữ tang vật, gồm: 56 bánh heroin, 15.000 viên ma túy tổng hợp, 4 kg ma túy tổng hợp dạng đá. Vụ án Hoàng Văn Hảo vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm (năm 2023), Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 phối hợp với Cục Hải quan thành phố Hải Phòng đấu tranh, thu giữ tang vật gồm 159 đoạn (khúc) ngà voi, có trọng lượng 615 kg trà trộn cùng với hàng hóa (sừng bò nuôi) trong 2 container tại cảng Lạch Huyện (Cát Hải, Hải Phòng).
Tuy nhiên, quá trình tiến hành các hoạt động Điều tra hình sự nhận thấy có một số khó khăn, vướng mắc sau:
Thứ nhất, một số các quy định của pháp luật còn chưa thực sự phù hợp với hoạt động điều tra hình sự của đơn vị trong thực tiễn. Cụ thể như: Việc quy định hoạt động điều tra hình sự có sự giới hạn nhất định về số lượng hoạt động và phạm vi loại án được quy định trong Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự. Trong khi đó, một số loại tội phạm xảy ra trên biển (tội sản xuất, buôn bán, tàng trữ, vận chuyển hàng cấm; tội phạm về bảo vệ động vật hoang dã, nguy cấp, quý hiếm; đưa chất thải vào lãnh thổ Việt Nam; tội cướp biển…) các cơ quan lại không có thẩm quyền điều tra nên dẫn tới hạn chế trong công tác đấu tranh, xử lý tội phạm, ảnh hưởng tới tính kịp thời và khó khăn trong việc chuyển giao tài liệu, hồ sơ có liên quan tới hành vi phạm tội. Bên cạnh đó, quy định về thời hạn điều tra là quá ngắn (7 ngày đối với các vụ việc khởi tố, chuyển hồ sơ vụ án cho cơ quan điều tra có thẩm quyền). Với đặc thù vùng biển rộng, từ khi phát hiện, bắt giữ cho đến khi dẫn giải về nơi neo đậu hoặc về cảng mất rất nhiều thời gian nên ảnh hưởng không nhỏ đến tính kịp thời của hoạt động thu thập dấu vết, thiết lập hồ sơ ban đầu. Việc chuyển hồ sơ vụ án cho cơ quan điều tra chưa được quy định một cách cụ thể; có nhiều quy định của pháp luật chưa có hướng dẫn cụ thể, còn nhiều cách hiểu và áp dụng khác nhau. Vì vậy, có thể xảy ra trường hợp khi Lực lượng Cảnh sát biển khởi tố, tiến hành bàn giao cho cơ quan điều tra thì việc phản hồi của cơ quan điều tra còn chậm hoặc được hướng dẫn bàn giao cho cơ quan điều tra khác.
Đối với việc thi hành lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp được quy định tại khoản 3 Điều 110 của Bộ luật Tố tụng hình sự cũng còn vướng mắc, bất cập trong thực tiễn. Theo đó, việc thi hành lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp phải đúng quy định tại khoản 2 Điều 113 Bộ luật Tố tụng hình sự, cụ thể: Khi tiến hành bắt người tại nơi khác phải có sự chứng kiến của đại diện chính quyền xã, phường, thị trấn nơi tiến hành bắt người. Tuy nhiên, với chức năng, nhiệm vụ và đặc thù hoạt động của Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 phải thường xuyên thực hiện nhiệm vụ dài ngày trên biển ở những vùng biển xa bờ nên khi xảy ra vụ án hình sự trên biển, việc mời đại diện chính quyền xã, phường, thị trấn chứng kiến việc bắt người thường rất khó thực hiện.
Mặt khác, quá trình thực hiện nhiệm vụ trên biển, việc xác định phạm vi của vùng nội thủy, lãnh hải, đặc quyền kinh tế, thềm lục địa trong Vịnh Bắc Bộ còn chưa được quy định cụ thể, rõ ràng do hệ thống đường cơ sở của Việt Nam mới chỉ xác định đến cửa Vịnh Bắc Bộ. Ngoài ra, tại các địa phương ven biển, đến nay, địa giới giữa các địa phương mới chỉ xác định đến đường bờ nước biển, chưa được xác định đến đường biên giới quốc gia trên biển. Do đó, quá trình phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, đấu tranh với các loại tội phạm, vi phạm trên biển còn phát sinh nhiều khó khăn, bất cập.
Hiện nay, cũng chưa có quy định về tiêu chí, quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức cán bộ điều tra của cơ quan được giao tiến hành một số hoạt động điều tra trong Quân đội nhân dân Việt Nam nên việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức cán bộ điều tra của Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát viển 1 nói riêng, cũng như Cảnh sát biển nói chung còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc.
Thứ hai, về một số điều kiện bảo đảm cho hoạt động điều tra hình sự còn hạn chế như: chưa có kho, bãi để tạm giữ vật chứng, chưa có các khu neo đậu để trông giữ các phương tiện tàu thuyền vi phạm; chưa có nhà tạm giữ, phòng lấy lời khai. Do đó, khi chuyển vụ án cho cơ quan điều tra, việc bố trí nơi trông giữ phương tiện của vụ án luôn là vấn đề trăn trở đối với cơ quan điều tra. Nếu quá trình điều tra, mở rộng vụ án kéo dài, phương tiện tàu thuyền trong tình trạng không có thuyền viên, không có khả năng cơ động khi cần thiết, trang thiết bị hư hỏng, xuống cấp... thì sẽ ảnh hưởng lớn đến công tác chuyên môn của đơn vị và xảy ra nguy cơ cháy, nổ, mất an toàn
Thứ ba, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ trong tiến hành các hoạt động điều tra của đội ngũ cán bộ làm công tác Nghiệp vụ pháp luật còn chưa đồng đều, được đào tạo từ các Học viện, nhà trường khác nhau nên một số đồng chí cần phải có thời gian để nắm bắt được những đặc thù về địa bàn, hoạt động điều tra tội phạm trên biển của đơn vị.
Thứ tư, hiện nay, chưa có chế tài, quy định cụ thể về trách nhiệm phối hợp cung cấp thông tin của các cơ quan, tổ chức có liên quan (Ngân hàng, các tổ chức tín dụng, đơn vị cung cấp dịch vụ viễn thông, dịch vụ thanh toán điện tử…) trong công tác giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm. Do đó, công tác phối hợp với các cơ quan, tổ chức trong việc cung cấp các tài liệu, chứng cứ phục vụ cho công tác điều tra, xác minh, làm rõ vụ việc còn gặp nhiều khó khăn, chưa chặt chẽ, mất nhiều thời gian trong quá trình tiến hành các hoạt động tố tụng.
Những năm tới, dự báo tình hình hoạt động tội phạm và vi phạm pháp luật trên khu vực biển Vịnh Bắc Bộ vẫn tiềm ẩn những diễn biến phức tạp, khó lường với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, kín kẽ, triệt để lợi dụng thành tựu khoa học kỹ thuật, lợi dụng tình hình kinh tế - xã hội của địa phương để thực hiện hành vi phạm tội. Đây sẽ là những thách thức lớn đối với công tác điều tra hình sự của các các cơ quan chức năng. Do đó, để nâng cao hiệu quả tiến hành các hoạt động điều tra hình sự trong thời gian tới, các cơ quan, đơn vị trực thuộc Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 cần tập trung tham mưu, thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp sau:
Một là, tham mưu làm tốt công tác quản lý điều tra hình sự tại cơ quan, đơn vị cấp mình
Điều tra hình sự là hoạt động thực thi pháp luật đặc thù, có liên quan mật thiết đến sinh mệnh chính trị của các cá nhân, tổ chức, cũng như việc bảo đảm, duy trì an ninh, chính trị, trật tự, an toàn xã hội. Dó đó, công tác quản lý đối với hoạt động điều tra hình sự là nhiệm vụ hết sức quan trọng, thường xuyên của cấp ủy, chỉ huy các cấp. Đặc biệt là việc tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, bổ nhiệm, miễn nhiệm cán bộ điều tra, bảo đảm người cán bộ phải có đầy đủ năng lực, trí tuệ, phẩm chất đạo đức… đáp ứng yêu cầu, đòi hỏi của nhiệm vụ. Thường xuyên lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, rà soát đối với hoạt động điều tra hình sự của cơ quan, đơn vị, cán bộ thuộc quyền, bảo đảm các hoạt động tố tụng hình sự phải được tiến hành công tâm, khách quan, đúng trình tự, quy định của pháp luật. Chỉ khi làm tốt công tác quản lý thì hoạt động điều tra hình sự mới đi vào nền nếp, chính quy, bảo đảm đúng nguyên tắc “thượng tôn pháp luật”, đấu tranh kiên quyết, có hiệu quả với các loại tội phạm, vi phạm, không để xảy ra oan, sai, bỏ lọt tội phạm.
Hai là, tiếp tục nghiên cứu, tham mưu, đề xuất hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan tới các hoạt động điều tra hình sự của đơn vị
Các cơ quan, đơn vị trong quá trình tiến hành các hoạt động điều tra hình sự, tập trung nghiên cứu, tổng kết, làm rõ những khó khăn, vướng mắc, bất cập để kịp thời tham mưu với Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 đề xuất với cấp có thẩm quyền hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến hoạt động điều tra hình sự của đơn vị. Cụ thể là, tham mưu, đề xuất bổ sung thẩm quyền tiến hành một số hoạt động điều tra của Lực lượng Cảnh sát biển đối với một số hành vi phạm tội có thể xảy ra trên các vùng biển và thềm lục địa của nước ta do Lực lượng Cảnh sát biển quản lý. Bổ sung quy định của pháp luật về tiêu chí, quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm cách chức cán bộ điều tra của cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra trong Quân đội; hoàn thiện việc xác định đường cơ sở trong khu vực Vịnh Bắc Bộ và đơn vị địa giới hành chính các địa phương ven biển…
Ba là, thường xuyên chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng, huấn luyện, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tiếp nhận tin báo, tố giác tội phạm, các biện pháp ngăn chặn, thu giữ vật chứng, lấy lời khai và công tác trinh sát hỗ trợ
Các cơ quan, đơn vị có thẩm quyền tiến hành một số hoạt động điều tra thường xuyên tham mưu, đề xuất với Đảng ủy, Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Vùng xây dựng kế hoạch và lộ trình cụ thể trong việc đào tạo, bồi dưỡng, huấn luyện, phát triển nguồn nhân lực cán bộ làm công tác nghiệp vụ và pháp luật. Chú trọng việc đổi mới, đa dạng hoá các hình thức, phương pháp huấn luyện; mời giảng viên các học viện, nhà trường, các điều tra viên có kinh nghiệm để giới thiệu các chuyên đề, phổ biến kinh nghiệm về hoạt động điều tra... Tổ chức, bố trí trụ sở tiếp nhận tin báo, tố giác tội phạm đặt ở nơi thuận tiện, có đầy đủ biển hiệu, biển tên cơ quan; tham mưu xây dựng quy trình tiếp nhận tin báo, tố giác tội phạm theo đúng trình tự, thủ tục quy định của pháp luật. Bên cạnh đó, cấp ủy, chỉ huy các cơ quan, đơn vị cần làm tốt công tác lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện linh hoạt, mưu trí, đa dạng các chiến thuật bắt, khám xét, lấy lời khai để nâng hiệu quả điều tra hình sự các vụ án hình sự. Chủ động tính toán, triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ trinh sát, coi trọng công tác tuyển chọn, xây dựng mạng lưới bí mật.
Bốn là, tham mưu Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Vùng đề xuất với cấp có thẩm quyền bảo đảm cơ sở vật chất, đầu tư xây dựng cơ bản chính quy, hiện đại cho các cơ quan trực tiếp tiến hành một số hoạt động điều tra hình sự
Căn cứ vào các quy định của pháp luật và thực trạng trang bị, vật chất hiện có, các cơ quan, đơn vị tổng hợp, tham mưu với Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Vùng kiến nghị với cấp có thẩm quyền trong việc bảo đảm về phòng làm việc, trang bị, phương tiện kỹ thuật đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ tiến hành các hoạt động điều tra hình sự trên biển trong tình hình mới. Kiến nghị sửa chữa, trùng tu trụ sở, xây dựng nhà tạm giữ, phòng lấy lời khai có lắp đặt thiết bị ghi âm, ghi hình. Trang bị đầy đủ các phương tiện làm việc cho các cơ quan, đơn vị và đội ngũ cán bộ điều tra như phương tiện đi lại, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ công tác điều tra, thu thập dấu vết, chứng cứ. Đề xuất đổi mới chính sách phụ cấp, chế độ đãi ngộ đối với cán bộ làm công tác điều tra hình sự của Bộ Tư lệnh Vùng; kiến nghị xây dựng và áp dụng cơ chế đặc thù về lương, phụ cấp, quân hàm của cán bộ điều tra.
Năm là, chú trọng thực hiện tốt công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về điều tra hình sự
Thường xuyên tổ chức các buổi tọa đàm, trao đổi kinh nghiệm, các buổi sinh hoạt chuyên đề, tiến hành tuyên truyền, phổ biến pháp luật hình sự, những phương thức, thủ đoạn hoạt động mới của tội phạm trên biển. Tăng cường phối kết hợp với các cơ quan, phương tiện thông tin đại chúng như đài truyền hình, phát thanh, báo, truyền hình địa phương để tuyên truyền, giáo dục pháp luật hình sự, giải đáp những thắc mắc hay gặp phải trong đời sống xã hội. Đổi mới, sáng tạo hình thức tuyên truyền, phát triển mô hình "thanh niên với pháp luật", "tủ sách pháp luật"; tuyên truyền dưới các hình thức sân khấu hoá, giáo dục pháp luật qua các tiểu phẩm, hài kịch, thơ; xây dựng phong trào thi đua sôi nổi để cán bộ, chiến sĩ nắm, thực hiện nghiêm túc, quần chúng nhân dân hiểu, tích cực tham gia vào quá trình đấu tranh phòng, chống tội phạm trên biển.
Với truyền thống “Đoàn kết, kỷ luật, mưu trí, dũng cảm, khắc phục khó khăn, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ", Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 đã và đang triển khai đồng bộ, quyết liệt các biện pháp nhằm hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ thực thi pháp luật, đấu tranh phòng, chống tội phạm, vi phạm; thực hiện hiệu quả công tác điều tra hình sự; giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương, góp phần xây dựng Lực lượng Cảnh sát biển và QĐND tinh, gọn, mạnh, tiến lên hiện đại, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Trung tá BÙI XUÂN TẬP
Trưởng phòng, Phòng Pháp luật, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1